การเปลี่ยนแปลงที่น่าจับตามองที่สุดคือการปรับปรุงระบบ Orthodoxy (ออร์ทอดอกซ์) ที่เปลี่ยนโฉมจากตัวเลขทางสถิติให้กลายเป็นระบบที่มีชีวิตชีวามากขึ้น โดยเหล่า Patriarch (พระอัยกา) จะถูกปรับให้เป็นตัวละครที่มีบทบาทจริงในเกม พร้อมกับการเพิ่มสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ (Holy Sites) ใหม่ๆ ทั่วแผนที่ นอกจากนี้ยังมีการยกเลิกระบบ Rite Power เดิมและแทนที่ด้วย Religious Influence ซึ่งจะส่งผลกระทบโดยตรงต่ออำนาจการบริหารจัดการภายในรัฐและการต่อรองกับศาสนจักรอื่น
การฟื้นฟู Pentarchy และจุดจบของความขัดแย้ง
สำหรับผู้เล่นสายจักรวรรดิออร์ทอดอกซ์ ระบบ Pentarchy ใหม่จะเป็นเป้าหมายหลักในการเล่น โดยคุณต้องพยายามควบคุมเมืองสำคัญทั้ง 5 แห่ง ได้แก่ คอนสแตนติโนเปิล, โรม, เยรูซาเล็ม, แอนติออก และอเล็กซานเดรีย หากทำสำเร็จไม่เพียงแต่จะได้โบนัสการรวมเป็นหนึ่งที่ทรงพลัง แต่ยังเปิดโอกาสให้ผู้เล่นสามารถยุติความขัดแย้งทางศาสนา (Western Schism) กับนิกายคาทอลิกได้ฝ่ายเดียว ซึ่งถือเป็นจุดเปลี่ยนทางประวัติศาสตร์ที่น่าสนใจมากสำหรับคนชอบเล่นสาย Roleplay
การกลับมาของ Hellenism
ในส่วนของ Hellenism หรือลัทธิพหุเทวนิยมกรีกโบราณ จะได้รับการขยายเนื้อหาให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น โดยเริ่มต้นจากการเป็นนิกายที่ถูกมองว่าเป็นพวกนอกรีต (Heresy) ผู้เล่นจะได้สัมผัสกับเกมเพลย์เฉพาะตัวผ่านระบบ Monism และการทำพิธีกรรมบูชาเทพเจ้าทั้ง 6 องค์ เพื่อรับพรหรือ Omen ที่แตกต่างกันไปตามสถานการณ์ ระบบนี้จะสร้างลูปการเล่นที่ต้องวางแผนล่วงหน้าว่าในช่วงเวลาใดควรจะขอพรจากเทพองค์ไหนเพื่อให้เข้ากับแผนการขยายอำนาจของคุณมากที่สุด
การอัปเดต 1.2 'Echinades' และ Fate of the Phoenix นี้แสดงให้เห็นว่า Europa Universalis V พยายามฉีกหนีจากการเป็นแค่เกมบริหารตัวเลข ไปสู่การเป็นเกมจำลองประวัติศาสตร์ที่ทุกการตัดสินใจทางศาสนาส่งผลกระทบต่อโครงสร้างสังคมและตัวละครอย่างแท้จริง
